دامپزشکی رشته‌ای سخت اما با بازارکار امیدوار کننده

دامپزشکی رشته‌ای سخت اما با بازارکار امیدوار کننده

چهاردهم مهرماه در کشورمان به عنوان روز دامپزشکی نامگذاری شده است. به همین مناسبت در این مطلب به معرفی رشته دامپزشکی پرداخته‌ایم. رشته دامپزشکی فرصتی خوب برای افرادی است که تنها به حیوانات علاقه دارند بلکه انسان دوست هم هستند و به دنبال کمک به بقای انسان و محیط زیست‌اند.

در ابتدا باید بدانید که سال 1369 خورشیدی با تلاش دامپزشکان و به خصوص دکتر حسن تاج بخش چهره فقید این عرصه روز چهاردهم مهر که در ایران باستان به گوش روز معروف بود به عنوان روز دامپزشکی نامیده شد. در ایران باستان چهاردهم هر ماه گوش روز می‌گفتند که برگرفته از نام فرشته‌ای به نام گائوش(فرشته‌ی نگهدار چهارپایان و جانوران سودمند) است.

تعریف کلی رشته دامپزشکی

دانشجویان در رشته دامپزشکی با علم شناخت بیماری‌ها دامی و بیماری‌های مشترک انسان و حیوان آشنا می‌شوند. وظیفه دانشجو یادگیری علم پیشگیری از بیماری و معالجه آن و در نهایت علم تغذیه‌ی انسان و دام است. جالب است بدانید آنطور که سازمان بهداشت جهانی اعلام کرده هدف غایی رشته دامپزشکی تنها درمان حیوانات نیست که علم تغذیه انسان و دام است. دامپزشک با واکسیناسیون دام مانع مرگ و میر آن‌ها می‌شود و به تولید فرآورده‌های دامی و تامین مواد پروتئین موجود در زنجیره غذایی انسان‌ها کمک می‌کند.

چه افرادی در رشته دامپزشکی موفق می‌شوند

فردی که وارد رشته دامپزشکی می‌شود قبل از هر چیز باید به این رشته علاقه داشته باشد. این فرد باید در دروس مدرسه به علوم و زیست شناسی علاقه داشته باشد. دانش‌آموزان قبل از ورود به رشته دامپزشکی باید بدانند که بیمار آن‌ها حیوانی زبان بسته است که قادر به گفتن درد خود نیست. بر همین اساس دامپزشکان باید قدرت تجزیه و تحلیل بالایی داشته باشند. همچنین برای شناخت بهتر بیماری‌ها تسلط به زبان انگلیسی هم خیلی مهم است. داشتن قدرت بدنی بالا و همچنین سلامت بدنی هم از شروط لازم برای ورود به این رشته پر مخاطب است.

داشتن حس دلسوزی و اعتماد به نفس اصلی‌ترین ویژگی‌هایی است که دامپزشک باید داشته باشد. همچنین دانشجو باید توانایی برقراری ارتباط و تصمیم گیری مناسب هم داشته باشد. دامپزشک باید به عنوان یک انسان خودش را مسئول بداند و هم جان انسان‌ها و جان حیوانات برای او مهم باشد.

همچنین باید توجه داشته باشید که کسب تجربه در رشته دامپزشکی اهمیت بسیاری دارد، پس حتما قبل از ورود به دانشگاه سعی کنید از نزدیک با دامپزشکی‌ها ارتباط داشته باشید و در این رشته مهارت و تجربه کافی را داشته باشید.

بازار کار دامپزشکی

دانشجویان رشته دامپزشکی فرصت‌های متنوعی برای اشتغال دارند. سازمان دامپزشکی اولین گزینه‌ای است که می‌تواند پذیرای فارغ التحصیلان این رشته باشد. شرکت‌های مختلفی مثل مؤسسه‌ تحقیقات‌ و تولید واکسن‌ رازی، شرکت‌های‌ تولید دارو و فرآورده‌های‌ دامی‌، شرکت‌های‌ تولید مواد غذایی‌ با فرآورده‌های‌ دامی‌، واحدهای‌ دامپروری‌ دولتی‌ و خصوصی‌ و آزمایشگاه‌های‌ تشخیص‌ بیماری‌های‌ دامی‌ و بیماری‌های‌ انسانی‌ گزینه‌های بعدی هستند. همچنین فارغ‌التحصیلان می‌توانند کلینیک دامپزشکی برای درمان حیوانات اهلی و خانگی تاسیس کنند.

کارشناسان معتقدند نیاز به دامپزشک در سال‌های آینده بیشتر از قبل می‌شود. تعداد دانشگاه‌ها محدود است و تعداد فارغ‌ التحصیلان هم به شدت افت دارد، با این وجود نیاز بیشتری به این افراد در بازار کار شکل می‌گیرد و به نظر می‌رسد در آینده بازار کار بهتری برای دانشجویان این رشته وجود داشته باشد.

دروس رشته دامپزشکی در دانشگاه

دروس‌ پایه‌:

فیزیک‌ پزشکی‌، بیوشیمی‌، فیزیولوژی‌، ژنتیک‌ حیوانی‌، جانورشناسی‌ عمومی‌، آمار حیاتی‌.

دروس‌ اصلی‌:

اصول‌ همه‌گیرشناسی‌، اصول‌ تغذیه‌ دام‌، تغذیه‌ اختصاصی‌ دام‌، تغذیه‌ اختصاصی‌ طیور، آسیب‌شناسی‌ عمومی‌، آسیب‌شناسی‌ اختصاصی‌، باکتری‌شناسی‌ عمومی‌، باکتری‌شناسی‌ اختصاصی‌ و بیماری‌های‌ باکتریایی‌، کالبدشناسی‌ پایه‌، کالبدشناسی‌ مقایسه‌ای‌، انگل‌شناسی‌ و بیماری‌های‌ انگلی‌، قارچ‌شناسی‌ و بیماری‌های‌ قارچی‌، ویروس‌شناسی‌ و بیماری‌های‌ ویروسی‌، ایمن‌شناسی‌ و سرم‌شناسی‌، سم‌شناسی‌، فارماکولوژی‌، ماهی‌شناسی‌ عمومی‌، جنین‌شناسی‌ نظری‌، اصول‌ انتخاب‌ و تلقیح‌ مصنوعی‌ دام‌، بهداشت‌ و پرورش‌ دام‌، بهداشت‌ و پرورش‌ طیور، تکثیر و پرورش‌ ماهی‌، پرورش‌ و بیماری‌های‌ زنبور عسل‌، اصول‌ اصلاح‌نژاد دام‌، اصول‌ هوشبری‌ نظری‌، اصول‌ کالبدگشایی‌ و نمونه‌برداری‌، اصول‌ معاینه‌ دام‌.

دروس‌ تخصصی‌:

بیماری‌های‌ اندام‌های‌ حرکتی‌، بیماری‌های‌ متابولیک‌ دام‌، بیماری‌های‌ درونی‌ دام‌های‌ بزرگ‌، بیماری‌های‌ درونی‌ دام‌های‌ کوچک‌، بیماری‌های‌ تولید مثل‌ دام‌، بیماری‌های‌ طیور، بیماری‌های‌ ماهی‌، بیماری‌های‌ مشترک‌ انسان‌ و دام‌، رادیولوژی‌ دامپزشکی‌، جراحی‌ عمومی‌ دام‌های‌ بزرگ‌، جراحی‌ عمومی‌ دام‌های‌ کوچک‌، مسمومیت‌های‌ دام‌، مامایی‌ دامپزشکی‌، کلینیکال‌ پاتولوژی‌، بهداشت‌ و صنایع‌ شیر، کنترل‌ کیفی‌ و بهداشتی‌ مواد غذایی‌، صنایع‌ مواد غذایی‌ با منشاء دامی‌ نظری‌، زبان‌ تخصصی‌.

دروس‌ بالینی‌:

عملیات‌ درمانگاهی‌ دام‌های‌ بزرگ‌، عملیات‌ درمانگاهی‌ دام‌های‌ کوچک‌، عملیات‌ درمانگاهی‌ مامایی‌، عملیات‌ درمانگاهی‌ طیور، کارآموزی

جزئیات رشته دامپزشکی در دانشگاه

دکترای رشته دامپزشکی 224 واحد دارد و تقریبا 7 سال طول می‌کشد تا دانشجو بتواند در این رشته فارغ التحصیل بشود. در دو سال اول تحصیل بیشتر علوم پایه آموزش داده می‌شود و در سال‌های بعد درس‌های دامپزشکی و کیس‌های درمانی تازه شروع می‌شوند. معمولا در بین واحدها دوره‌های کارورزی هم در نظر گرفته می‌شود و دانشجویان می‌توانند با گذراندن این دوره‌ها آماده کار با حیوانات و فعالیت‌های درمانی بشوند.

برای قبولی چقدر باید درس بخوانی؟

متقاضی رشته دامپزشکی زیاد است و تعداد دانشکده‌های ارائه دهنده این رشته تحصیلی هم کم هستند. با این وجود دانش‌آموزان باید برای ورود به این رشته تلاش بسیاری بکنند. بهتر است قبل از اینکه تصمیم بگیرید که در این رشته تحصیل کنید دست کم تا حدودی تجربه کار با حیوانات را داشته باشید.

رشته دامپزشکی جزء زیر گروه ۱ رشته‌های علوم تجربی است. ضرایب آن در کنکور سراسری به شرح زیر است:

زمین شناسی: ضریب صفر

زیست شناسی: ضریب 4

شیمی: ضریب 3

فیزیک: ضریب 2

ریاضیات: ضریب2

قابل ذکر است تمام دروس فوق اختصاصی بوده و ضرایب همه در ۳ ضرب می‌شود.

درصد های مورد نیاز برای قبولی در رشته ی دامپزشکی

حدود درصد های مورد نیاز برای قبولی رشته ی دامپزشکی دانشگاه تهران:

ادبیات فارسی: 60 درصد

عربی: 40 درصد

معارف: 60 درصد

زبان: 40 درصد

زمین شناسی: 10 درصد

ریاضی: 50 درصد

زیست شناسی: 70 درصد

فیزیک: 50 درصد

شیمی: 50 درصد

دانش‌آموزان برای ورود به رشته تحصیلی دامپزشکی می‌توانند در دانشگاه‌های دولتی و آزاد به تحصیل بپردازند. لیست دانشگاه‌های دولتی ارائه دهنده این رشته تحصیلی به شرح زیر است.

 دانشگاه باهنر کرمان

دانشگاه ارومیه

دانشگاه خرم‌آباد

دانشگاه شیراز

 دانشگاه زابل

دانشگاه تهران

دانشگاه شهرکرد

دانشگاه سمنان

دانشگاه تبریز

دانشگاه رازی کرمانشاه

دانشگاه مشهد

دانشگاه اهواز

لیست دانشگاه‌های آزاد ارائه دهنده رشته دامپزشکی:

دانشگاه تهران

دانشگاه علوم وتحقیقات

دانشگاه کرج

دانشگاه بابل

دانشگاه تبریز

دانشگاه شوشتر

دانشگاه شهرکرد

دانشگاه سنندج

دانشگاه کازرون

دانشگاه ارومیه

دانشگاه گرمسار

دانشگاه شبستر

دامپزشک چه وظایفی را برعهده دارد؟

بسیاری از افراد درک درستی از وظایف دامپزشکان ندارند و گهگاه تصورات غلطی دارند. دامپزشک وظایف گسترده‌ای دارد که تنوع بسیاری دارند. اولین کار دامپزشک وظیفه معاینه حیوان یا دام است. دامپزشک مانند هر پزشک دیگری بیماری را تشخیص می‌دهد و به درمان آن می‌پردازد. او درد حیوان را می‌کاهد، زخمش را شستشو می‌دهد و درمان می‌کند. در مواقع بروز شکستگی در حیوانات آن را برطرف می‌کند و اگر لازم باشد حیوانات را جراحی می‌کند.

همچنین دامپزشک با صاحب حیوان هم سر و کار دارد و باید به او در خصوص تغذیه و نگهداری مشاوره بدهد. او به صاحب حیوان روش‌های پیشگیری از بیماری‌های مشترک با انسان، مانند هاری، بروسلوز و… را آموزش می‌دهد.

نمونه برداری از حیوانات و ارسال آن به آزمایشگاه، آزمایش‌های مانند نوار قلب (ECG) ، ادار و مدفوع، سونو گرافی، انجام معاینات منظم برای بررسی سلامت حیوانات، آزمایش و واکسیناسیون آنها برای مقابله با بیماری‌ها، تجویز دارو برای حیوانات، بررسی محل زندگی حیوانات و مشاوره دادن در خصوص راه‌های جلوگیری از گسترش بیماری، مدیریت و نظارت بر پرستاران و پرسنل مراقب حیوانات و پیشگیری از بروز و شیوع بیماری‌های قابل انتقال بین انسان و حیوان از وظایف دیگر دامپزشکان است.

درباره نویسنده

محسن خسروجردی