تخفیف ویژه
نگاهی به داستان نوجوان به بهانه روز جهانی کتاب | رهپویان دانش واندیشه

نگاهی به داستان نوجوان به بهانه روز جهانی کتاب

نگاهی به داستان نوجوان به بهانه روز جهانی کتاب

دوران نوجوانی در فضای درس و مدرسه ممکن است کمی کسل کننده به نظر بیاید. اما با خواندن کتاب غیر درسی می‌توان این دوره فراموش نشدنی را شیرین‌تر و هیجان انگیز تر کرد.

البته علی رغم اینکه صنعت چاپ کتاب کودک و نوجوان در جهان همواره رونق زیادی داشته، در ایران به نظر می‌آید عرصه پر قدرتی نباشد. در این مطلب سعی داریم به بهانه روز جهانی کتاب چند نویسنده معروف و چند کتابی که در حوزه نوجوان منتشر شده، معرفی کنیم.

امروز 23 آوریل برابر با سوم اردیبهشت روز جهانی کتاب است. عنوانی که یونسکو نامگذاری کرده و هر ساله در همه کشورهای جهان جشن گرفته می‌شود.

ادبیات کودک و نوجوان عرصه مهمی است و در همه جای جهان با توجه به اینکه می‌تواند شخصیت ساز کودکان و نسل آینده باشد، توجه بسیاری به آن می‌شود. در ایران هم با همه چالش‌هایی که این نوع ادبیات دارد اما این نوع ادبی همچنان زنده است و نویسندگان بزرگی در آن قلم می‌زنند.

هوشنگ مرادی کرمانی

اولین نامی که در بین نویسندگان معاصر در قید حیات به ذهن خطور می‌کند، هوشنگ مرادی کرمانی است. نویسنده‌ی برجسته‌ای که نه تنها نوجوانان بلکه بزرگسالان هم سالیانی را با کتاب‌های او گذرانده‌اند و از او خاطره دارند.  او در سال 1323 در روستای سرچ از توابع بخش شهداد استان کرمان متولد شده است.

اولین داستان مرادی کرمانی در مجله خوشه با عنوان «کوچه ما خوشبخت‌ها» چاپ شد. در سال 1349 و 50 اولین کتاب او با عنوان معصومه و کتاب دیگری با عنوان «من غزال ترسیده‌ای هستم» چاپ شدند.

قصه‌های مجید معروف ترین اثر این نویسنده هم در سال 1353 منتشر شد و دریافت جایزه مخصوص «کتاب برگزیده سال 1364» را برای مرادی کرمانی به همراه داشت. سینمایی‌ها هم از آثار مرادی کرمانی همواره استقبال خوبی داشته‌اند.

داستان صنوبر را صدیق برمک در افغانستان می‌سازد. قصه‌های مجید تبدیل به یازده فیلم تلویزینی و سه فیلم سینمایی به کارگردانی کیومرث پور احمد شد. خمره را ابراهیم فروزش فیلم کرد. چکمه را محمد علی طالبی ساخت.

مهمان مامان هم توسط داریوش مهرجویی اقتباس سینمایی شد. تنور را فرهنگ خاتمی فیلم کرد و مثل ماه شب چهارده سریالی 11 قسمتی شد که کارگردانی آن را محمدعلی طالبی بر عهده داشت.

از مرادی کرمانی آثار بسیاری چاپ شده که در اینجا به معرفی چند اثر معروف او و خلاصه داستان‌های آن می‌پردازیم.

قصه‌های مجید

قصه‌های شیرین نوجوانی با شیطنت‌های نوجوانه که به همراه بی بی در پایین شهر اصفهان زندگی می‌کند و شرایط اقتصادی خوبی هم ندارد. این قصه‌ها بعد از اینکه تبدیل به فیلم سینمایی و داستانی شد، مجید و خاطره‌ها و شیطنت‌هایش در مدرسه را برای همه نوجوانان و کودکان دهه‌های گذشته و حتی امروز ماندگار و به یادماندنی کرد.

 

 

خمره

داستان اين کتاب در يک روستا می‌گذرد. خمره‌ای که بچه‌های مدرسه‌ی روستا در آن آب مي‌نوشيدند شکسته و ديگر قابل استفاده نيست. مدير مدرسه، دانش‌آموزان و برخي از اهالی تلاش می‌کنند تا به نحوي اين مشکل را حل کنند. اين داستان شرح ماجراهایی است که در اين مسير رخ می‌دهد. اين کتاب تاکنون بيش از يک‌صد هزار نسخه به چاپ رسيده و به زبان‌های آلمانی، اسپانيايی، هلندی، فرانسوی، انگليسی، آلبانيايی و ترکی استانبولی ترجمه شده است.

 

 

مربای شیرین

جلال پسر بچه اي 13 ساله است كه روزي قادر نيست در شيشه مربای صبحانه را باز كند و براي اين كار از مادر، همسايه، دوستان و… كمك می‌گيرد اما هيچ كس قادر به باز كردن در شيشه نمی‌شود . جلال به سراغ بقال محل می‌رود و در آنجا متوجه می‌شوند در شيشه هيچ يك از مرباهای كارخانه شبدر باز نمی‌شود و …. .

 

 

مهمان مامان

این کتاب روایتی از روابط اعضای یک خانواده است با فامیل، همسایه‌ها، حکایت صمیمیت‌ها، نگرانی‌ها و درمجموع فرهنگ جاری در گوشه‌ای از این شهر بزرگ که طی ماجرایی چند ساعته بیان می‌شود.

 

 

 

نام‌های بزرگ و کوچک دیگری هم در این حوزه از ادبیات با قدرت زیادی می‌نویسند. در ادامه به معرفی آثار این نویسنده‌ها می‌پردازیم.

اولین روزتابستان نوشته سیامک گلشیری

کامیار پسری ساده لوح است و  به خاطر اعتمادی که به برخی دوستان ناباب و خلافکار دارد دچار عذاب وجدان شدید می‌شود. کامیار در ادامه از قصد شوم دوستانش آگاه می‌شود اما چاره ای جز اطاعت ندارد. ناصر و حبیب دوستان خلافکار کامیار وقتی از زبان کامیار می‌شنوند که دوست ثروتمندش(پژمان) قصد سفر دارد، در همان روز کامیار را مجبور می‌کنند که آدرس خانه پژمان را به آنها بگوید و در دزدی با آنها همکاری کند.
در ابتدای رمان کامیار که پدر ندارد، این دو دوست را همچون پدر دوست دارد و به قول خودش حاضر است روی اسمشان قسم بخورد اما هر چی پیش می‌رود متوجه می‌شود که اینها اصلا خیرخواه او نیستند… .

 

ساندویچ برای حیدر نعمت زاده

در این کتاب نه خبری از اشباح ترسناک و دیو تک‌شاخ هست و نه اثری از جن و پری و اسب بالدار، ولی داستان «عَلو» و «داوود» شما را از خنده روده‌بُر می‌کند. این دو نفر عاشق دوچرخه‌سواری هستند، همین‌طور عاشق ساندویچ. اما نه دوچرخه‌سواری بلدند، نه پولی برای خریدن ساندویچ دارند. زنگ تفریح که می‌شود، دزدکی دوچرخه‌ی «امیرو»، بچه ‌شرّ کلاس را برمی‌دارند و می‌زنند به چاک… .

 

رویای تهران نوشته شرمین نادری

در مجموعه داستان رویای تهران، ۱۴داستان کوتاه وجود دارد که همگی درباره شهر تهران و همه چیزهایی است که هویت تهران را مشخص می کند. همچون تجریش ، امامزاده صالح، سمنوی عمه لیلا،  قصه شمرون دربند، که به نوعی نوستالژی مردم پایتخت به حساب می آید.

 

درباره نویسنده

محسن خسروجردی